“QIZIL O‘ZBЕKISTON” GAZЕTASI BOSH MUHARRIRI LAVOZIMI SHAROF RASHIDOVNING ADABIY FAOLIYATIDA KATTA YORDAM BO‘LDI
Aynan shu davrda u o‘zining birinchi yirik nasriy asari – “G’oliblar” qissasi ustida ish boshladi. Yozuvchi O‘zbekistonda suvsizlikka qarshi kurash va zamonaviy texnika bilan qurollangan ishchilarning tabiat injiqliklari ustidan g’alabasi kabi muhim voqea va hodisalarni o‘z hikoyalarida yuksak badiiy mahorat bilan yoritib berdi. “G’oliblar”ning asosiy mavzusi – bu mehnatkash odam xarakterining kurashlarda shakllanishi. Hikoya qahramonlari bokira yerlarni o‘zlashtiradi, tabiat kuchlarini zabt etadi, cho‘l va dashtlarga bahor olib keladi.
Yangi sug’orish tizimida kichik kanallar orqali sug’oriladigan 1,5 – 10 gektar katta yer uchastkalari o‘rniga 10 – 20 gektar va undan ortiq yirik yer uchastkalari sug’orilishi rejalashtiriladi. Bu zamonaviy sug’orish tizimini qo‘llash, mashina va mexanizmlardan unumli foydalanish, ishlab chiqarish bilan bog’liq bo‘lmagan xarajatlarni kamaytirish, mehnat unumdorligini oshirish imkonini berardi.
Natijada, bularning barchasi urush paytida qisqargan ekin maydonlarini tiklashga hissa qo‘shishi kerak edi. Ammo eskicha ishlash tarafdorlari bu choralarni xayolparastlik deb hisoblashdi va xavfsirab, hamma narsani avvalgidek qoldirishni afzal ko‘rishardi.
Sharof Rashidov respublika qishloq xo‘jaligidagi holatdan yaxshi xabardor edi, shuning uchun u o‘zining birinchi qissasini aynan shu mavzuga bag’ishladi. “G’oliblar” qissasida bosh qahramonlar – komsomol faoli Oyqiz va uning sevgilisi frontovik-kommunist Olimjon novator sifatida harakat qilishadi: ular Oltinsoy daryosini to‘g’on bilan to‘sib, suv ombori qurishni va undan Mirzacho‘lni sug’orish uchun foydalanishni rejalashtirishdi. Kolxoz raisi Qodirov – hayotdan orqada qolgan, o‘tmishdagi muvaffaqiyatlardan gerdaygan odam – ushbu rejalarga qarshi chiqadi.
Xalq “G’oliblar”ni iliq kutib oldi, chunki bosh qahramonlar timsolida ular o‘zlarini ko‘rishardi: Oyqiz jasur va qat’iyatli yangi avlod o‘zbek qizining ramzi, Olimjon esa yuzlab janglarda sinalgan va qarorida qat’iyatli yuzlab o‘zbek yigitlaridan biri edi.
Eskilik va yangilik o‘rtasidagi kurash o‘sha davr sovet adabiyotining asosiy mavzularidan biri bo‘lgan, ammo Sharof Rashidov bu mavzuni o‘zbek adabiyotiga birinchilardan bo‘lib olib kirdi.
“G’oliblar” dan oldin “Tarix hukmi” nomli publitsistik to‘plam nashr etildi. Sharof Rashidov ushbu kitobi va O‘zbekiston Yozuvchilar uyushmasidagi faoliyati uchun o‘zining birinchi Lenin ordeni bilan taqdirlandi.
